TCVN 3116:2022 quy định phương pháp thử xác định độ chống thấm nước của bê tông nặng bằng áp lực nước, phục vụ đánh giá chất lượng và mức độ phù hợp của bê tông trong các kết cấu chịu tác động của nước. Bạn có thể tra cứu tiêu chuẩn chính thức tại trang chủ của Ủy ban Đo lường Quốc gia – Cơ quan chuyển tải TCVN .

Bài viết này trình bày TCVN 3116:2022 dưới góc độ kỹ thuật và ý nghĩa trong kiểm soát thấm nước bê tông, phục vụ tham chiếu cho thiết kế, thi công và xử lý thấm công trình.

TCVN 3116:2022 Là Gì? Tổng Quan Về Tiêu Chuẩn Thử Độ Chống Thấm Bê Tông

TCVN 3116:2022 – Phương Pháp Xác Định Độ Chống Thấm Nước Bê Tông — Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 3116:2022

TCVN 3116:2022 là Tiêu chuẩn Việt Nam quy định phương pháp xác định độ chống thấm nước của bê tông nặng bằng phương pháp vết thấm (áp lực nước tăng dần lên mẫu bê tông).

Tiêu chuẩn này đóng vai trò quan trọng trong việc đánh giá chất lượng bê tông, đặc biệt đối với các kết cấu thường xuyên tiếp xúc với nước, độ ẩm cao hoặc chịu áp lực nước ngầm – như tầng hầm, hố pit thang máy, bể nước, móng, tường chắn, sàn mái.

Trong thực tế xây dựng tại TP.HCM và miền Nam (nơi mực nước ngầm cao 1–2m), độ chống thấm của bê tông là yếu tố quyết định độ bền lâu dài của công trình, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sử dụng, bảo trì và an toàn kết cấu. Nếu bê tông có độ chống thấm kém, dù đã thi công lớp chống thấm bề mặt, vẫn dễ xảy ra thấm ngược, ăn mòn cốt thép và hư hỏng kết cấu.

Phạm Vi Áp Dụng Của TCVN 3116:2022 Trong Xây Dựng

Phạm Vi Chính Của Tiêu Chuẩn TCVN 3116:2022

TCVN 3116:2022 áp dụng cho:

Bê tông nặng sử dụng trong xây dựng dân dụng và công nghiệp.
Bê tông kết cấu chịu tác động của nước hoặc môi trường ẩm.
Công tác kiểm tra chất lượng bê tông tại:
- Phòng thí nghiệm vật liệu xây dựng.
- Công trình đang thi công.
- Đánh giá chất lượng bê tông sau thi công (mẫu khoan lõi theo TCVN 12252:2020).

Giai Đoạn Sử Dụng TCVN 3116:2022 Trong Dự Án

Tiêu chuẩn được sử dụng trong các giai đoạn:

Thiết kế (làm cơ sở lựa chọn yêu cầu kỹ thuật chống thấm).
Thi công (kiểm soát chất lượng bê tông).
Nghiệm thu và đánh giá tuổi thọ công trình.

Đối Tượng Áp Dụng TCVN 3116:2022 Trong Công Trình

Chủ đầu tư công trình.
Đơn vị tư vấn thiết kế.
Nhà thầu thi công bê tông.
Phòng thí nghiệm kiểm định vật liệu.
Đơn vị tư vấn giám sát và nghiệm thu.

Lưu Ý Quan Trọng Khi Áp Dụng TCVN 3116:2022

Phần này nhằm tránh hiểu sai TCVN 3116:2022 trong thực tế thi công và xử lý chống thấm công trình.

TCVN 3116:2022 không phải là tiêu chuẩn chống thấm công trình. Tiêu chuẩn:

Không quy định biện pháp chống thấm (keo PU, màng khò, thẩm thấu Sika…).
Không yêu cầu sử dụng phụ gia hay vật liệu chống thấm cụ thể.
Không thay thế các tiêu chuẩn thiết kế kết cấu (TCVN 5574:2018) hay thi công.

TCVN 3116:2022 chỉ cung cấp phương pháp đo lường và đánh giá khả năng chống thấm của bản thân bê tông (không phải lớp chống thấm bề mặt).

So Sánh TCVN 3116:2022 Với Phiên Bản Cũ (TCVN 3116:1993)

TCVN 3116:2022 thay thế hoàn toàn TCVN 3116:1993, với các cập nhật quan trọng:

Phương pháp thử hiện đại hơn: Áp lực nước tăng dần từng cấp 0,2 MPa (thay vì quy định cũ linh hoạt hơn).
Thời gian giữ áp lực: 16 giờ/cấp (chính xác hơn so với phiên bản cũ).
Mẫu thử: Giữ nguyên kích thước (trụ Ø150×150mm hoặc lập phương 150mm), nhưng yêu cầu nghiêm ngặt hơn về chuẩn bị bề mặt (làm sạch lớp hồ xi măng bằng bàn chải sắt).
Kết quả: Xác định cấp chống thấm rõ ràng hơn (W2 đến W20), dựa trên cấp áp lực lớn nhất mà ≥4/6 mẫu không thấm nước.
Tích hợp tốt hơn với các tiêu chuẩn liên quan (TCVN 3105:2022 về lấy mẫu và bảo dưỡng, TCVN 12252:2020 về lấy mẫu từ kết cấu).

Quy Trình Thử Nghiệm Độ Chống Thấm Nước Bê Tông Theo TCVN 3116:2022

Thiết Bị Và Dụng Cụ Thử Nghiệm

Máy thử độ chống thấm: Có ít nhất 6 buồng đặt mẫu, tạo áp lực nước lên một mặt mẫu, cho phép quan sát mặt đối diện (sơ đồ nguyên tắc: bơm → thùng đẳng áp → đồng hồ áp lực → van → mẫu → quan sát).
Khuôn đúc mẫu: Vật liệu không thấm nước, hình trụ Ø150×150mm hoặc lập phương 150mm (sai số theo TCVN 3105:2022).
Bàn chải sắt: Làm sạch bề mặt mẫu.

Chuẩn Bị Mẫu Thử

Mẫu thử: 6 viên/tổ (tổ mẫu), tuổi thử ≥ tuổi thiết kế (không sớm hơn 28 ngày).
Bảo dưỡng: Theo TCVN 3105:2022 (ngâm nước hoặc phòng thí nghiệm).
Làm sạch bề mặt: Loại bỏ lớp hồ xi măng bằng bàn chải sắt (không thử trên mẫu rỗ, nứt).

Quy Trình Thử Nghiệm Chi Tiết

Kẹp chặt mẫu vào buồng thử.
Tăng áp lực nước từng cấp 0,2 MPa (thời gian tăng 1–5 phút).
Giữ áp lực mỗi cấp 16 giờ.
Quan sát mặt hở: Dấu hiệu thấm (giọt nước hoặc vết ẩm).
Thử đến khi mẫu thấm hoặc đạt áp lực tối đa.

Kết Quả Và Phân Loại Cấp Chống Thấm

Độ chống thấm tổ mẫu: Cấp áp lực lớn nhất mà ≥4/6 mẫu không thấm nước.

Bảng phân loại mác chống thấm (theo tiêu chuẩn):

Cấp áp lực (MPa)	Mác chống thấm	Ứng dụng công trình thực tế (ví dụ)
0,2	W2	Công trình ít tiếp xúc nước
0,4	W4	Tầng hầm thông thường
0,6	W6	Hố pit thang máy khu vực nước ngầm trung bình
0,8	W8	Hố pit khu vực nước ngầm cao (TP.HCM)
1,0	W10	Bể chứa nước, công trình ngầm
1,2	W12	Công trình đặc biệt chịu áp lực cao
1,4–2,0	W14–W20	Công trình thủy lợi, ngầm sâu

Ý Nghĩa Thực Tế Của Độ Chống Thấm Bê Tông Theo TCVN 3116:2022

Độ chống thấm của bê tông có ảnh hưởng trực tiếp đến:

Khả năng chống thấm nước ngầm.
Mức độ bảo vệ cốt thép khỏi ăn mòn.
Độ bền lâu dài của kết cấu.
Chi phí bảo trì, sửa chữa sau này.

Ứng Dụng TCVN 3116:2022 Cho Các Kết Cấu Công Trình Cụ Thể

Đối với các kết cấu như:

Xử lý thấm hố pit thang máy.
Chống thấm tầng hầm.
Bể nước, bể ngầm.
Sàn mái, ban công.
Sân thượng.
Tường chắn, móng công trình.

👉 Bê tông có độ chống thấm thấp dễ phát sinh thấm ngược, ẩm kéo dài và hư hỏng kết cấu, ngay cả khi bề mặt đã được hoàn thiện.

Mối Liên Hệ Giữa TCVN 3116:2022 Và Chống Thấm Công Trình Thực Tế

TCVN 3116:2022 không phải là tiêu chuẩn chống thấm, nhưng lại là cơ sở quan trọng để đánh giá chất lượng nền bê tông trước khi:

Thi công lớp chống thấm (keo PU, màng khò, thẩm thấu Sika/Lemax).
Đánh giá nguyên nhân thấm nước.
Lựa chọn giải pháp xử lý thấm phù hợp.

Trong thực tế:

Bê tông có độ chống thấm kém → nguy cơ thấm ngược cao.
Chỉ xử lý bề mặt mà không đánh giá nền bê tông → hiệu quả chống thấm không bền vững.

Do đó, đánh giá khả năng chống thấm của bê tông theo TCVN 3116:2022 là bước quan trọng trong phân tích nguyên nhân và giải pháp chống thấm tổng thể.

Khi Nào Cần Áp Dụng TCVN 3116:2022 Trong Dự Án Xây Dựng?

Nên xem xét đánh giá độ chống thấm bê tông khi:

Công trình có hiện tượng thấm nước kéo dài.
Kết cấu tiếp xúc trực tiếp với nước ngầm.
Công trình nằm trong khu vực có mực nước ngầm cao (như TP.HCM, Quận 7, Thủ Đức).
Chuẩn bị cải tạo, xử lý thấm cho tầng hầm, hố pit, móng.
Cần xác định nguyên nhân thấm là do bê tông hay do lớp chống thấm.

Câu Hỏi Thường Gặp Về TCVN 3116:2022

TCVN 3116:2022 Có Quy Định Cấp Chống Thấm Bê Tông Không?

Tiêu chuẩn quy định phương pháp thử để xác định khả năng chống thấm, từ đó làm cơ sở phân loại hoặc đánh giá cấp chống thấm theo yêu cầu thiết kế.

Bê Tông Đạt Thử Nghiệm Theo TCVN 3116:2022 Có Cần Chống Thấm Không?

Ngay cả bê tông có khả năng chống thấm tốt vẫn có thể cần biện pháp chống thấm bổ sung tùy điều kiện sử dụng và yêu cầu công trình.

TCVN 3116:2022 Có Thay Thế Các Tiêu Chuẩn Chống Thấm Khác Không?

Không. Đây là tiêu chuẩn thử nghiệm vật liệu bê tông, không thay thế tiêu chuẩn thiết kế, thi công hay vật liệu chống thấm.

Vì Sao Công Trình Ngầm Nên Áp Dụng TCVN 3116:2022?

Công trình ngầm nên áp dụng TCVN 3116:2022, đặc biệt tại khu vực có mực nước ngầm cao (như TP.HCM, Quận 7, Thủ Đức) hoặc có dấu hiệu thấm kéo dài. Kết quả thử nghiệm giúp xác định nguyên nhân thấm từ bê tông nền (độ chống thấm kém) hay lớp bề mặt bị hỏng, từ đó chọn giải pháp xử lý bền vững và tiết kiệm chi phí lâu dài.

Kết Luận: Tầm Quan Trọng Của TCVN 3116:2022 Trong Chống Thấm Công Trình

TCVN 3116:2022 là tiêu chuẩn quan trọng trong đánh giá khả năng chống thấm nước của bê tông nặng, đóng vai trò nền tảng trong kiểm soát chất lượng và độ bền công trình.

Việc hiểu đúng và áp dụng đúng tinh thần của tiêu chuẩn giúp:

Đánh giá chính xác chất lượng bê tông.
Phân tích đúng nguyên nhân thấm nước.
Lựa chọn giải pháp kỹ thuật phù hợp và bền vững.

👉 TCVN 3116:2022 không phải là giải pháp chống thấm, nhưng là cơ sở kỹ thuật quan trọng để xây dựng chiến lược chống thấm hiệu quả trong thực tế.

→ Xem thêm hướng dẫn toàn diện chống thấm hố pit thang máy hiệu quả tại TP.HCM 2026 .

Nếu bạn cần khảo sát thực tế hoặc tư vấn giải pháp chống thấm phù hợp cho công trình, có thể tham khảo dịch vụ chống thấm tại TP.HCM của Công Ty Chống Thấm Miền Nam.

CẦN HỖ TRỢ CHỐNG THẤM? GỌI NGAY!
📍 Công Ty Chống Thấm Miền Nam – Dịch vụ chống thấm tại TP.HCM chuyên nghiệp.
Southern Waterproofing Company – Professional waterproofing services in Ho Chi Minh City.

🏙️ Địa chỉ: 17-19-21 Nguyễn Văn Trỗi, Phú Nhuận, TP. Hồ Chí Minh
📞 Hotline: 0924 332 268 | 💬 Zalo: 0924 332 268
🌐 Website: https://chongthammiennam.com.vn/

✅ Miễn phí khảo sát – Tư vấn tận nơi – Giải pháp phù hợp từng công trình.